არგენტინა

Article in other languages:

República Argentina
არგენტინის რესპუბლიკა
ქვეყნის დროშა ქვეყნის გერბი
დროშა გერბი
ჰიმნი: Himno Nacioanal Argentino
დევიზი: En Unión y Libertad
ქვეყნის მდებარეობა
დედაქალაქი ბუენოს-აირესი
34°20′S 58°30′W
უდიდესი ქალაქი ბუენოს-აირესი
ოფიც. ენები ესპანური
მთავრობა საპრეზიდენტო რესპუბლიკა
  -პრეზიდენტი კრისტინა ფერნანდესი
ფართობი
 - საერთო
 
 - წყალი (%)		  
2,766,890 კმ²(მე-8)
 
  1.1%
მოსახლეობა
 - 2007 სავ.
 - 2001 ცენზი
 - სიმჭიდროვე		  
40,301,927 (30-ე)
36,260,130
ად/კმ² 
მშპ (ppp)
 - საერთო

 - ერთ მოსახლეზე		 2007მიახლ.
$691.054 მილიარდი (მე-19)

$13,307 (57-ე)
აგი (2007) Green Arrow Up Darker.svg 0.869 () (38-ე)
ვალუტა პესო (ARS)
დროის სარტყელი (UTC -3სთ.)
  -ზაფხულის დრო (UTC -2სთ.)
ქვეყნის კოდი ARG
ccTLD .ar
სატელეფონო კოდი +54

სექციების სია

სახელწოდება

  • ოფიციალური: არგენტინის რესპუბლიკა.
  • ესპანური: República Argentina.
  • ეტიმოლოგია: 1526 წელს იტალიელი მოგზაური კაბოტო იკვლევდა მდინარე პარანის შესართავს. მისი აზრით, ეს მდინარე ვერცხლით მდიდარი რაიონიდან მოედინებოდა. ამიტომ მას უწოდა Río de la Plata (ესპანურად rio - „მდინარე“; plata - „ვერცხლი“), ხოლო მიმდებარე რეგიონს La Plata. შემდეგში ეს სახელი მთელ ქვეყანაზე გავრცელდა, მაგრამ ახლა ლათინური ფორმით: argentum - „ვერცხლი“.
  • ქვეყნის კოდი: AR.


გეოგრაფია

Argentina-CIA WFB Map.png

ქვეყანა მდებარეობს სამხრეთ ამერიკაში, გადაჭიმულია 4000 კმ-ზე სუბტროპიკული ჩრდილოეთიდან სუბარქტიკულ სამხრეთამდე. მოსაზღვრე ქვეყნებია: ბრაზილია, ურუგვაი, პარაგვაი, ბოლივია, ჩილე. ფოლკლენდის (მალვინის) კუნძულები სადავოა დიდ ბრიტანეთთან.

  • ფართობი: 2.766.890 კვ.კმ.
  • ბუნება: აქ არის ანდების მთიანი ქედის ნაწილი, რომლის უმაღლესი მწვერვალია აკონკაგუა 6,959 მ; გეოგრაფიული რაიონები: პამპა - ვრცელი ნაყოფიერი დაბლობი; ჩაკო - ჩრდილოეთის ცხელი რეგიონი; მესოპოტამია - დაბლობი მდინარეებს პარანასა და ურუგვაის შორის; ანდების ზეგანი; პატაგონია - ნახევრად ყამირი მაღლობი. უდიდესი მდინარეები (კმ) - რიო სალადო დელ ნორტე 2.000, რიო პარანა 1.800 (სულ 4.700), ბერმეხო-დესაგუადერო-სალადო 1.200, ურუგვაი 1.100, ბერმეხო-ტეუკო 1.000; უდიდესი ტბები (კვ.კმ) - არგენტინა 1.415, ვიედმა 1.088, ხენერალ კარერა 881 (სულ 2.240); უდიდესი კუნძულები (კვ.კმ) - დიდი ცეცხლოვანი მიწა 21.051 (სულ 47.000), ლოს-ესტადოსი 520; კლიმატი - ტროპიკული, ზომიერი.
  • ბუნებრივი რესურსები: პამპასის ნაყოფიერი ველები, ტყვია, თუთია, კალა, სპილენძი, რკინის მადანი, მანგანუმი, ნავთობი, ურანი; აქვს ნავთობის, ბუნებრივი გაზის და ჰიდროენერგიის უზარმაზარი მარაგი.

სახელმწიფო

  • სახელმწიფო სისტემა: ფედერაციული რესპუბლიკა.
  • სახელმწიფოს მეთაური: პრეზიდენტი კრისტინა ფერნანდესი (2007 წლის 10 დეკემბრიდან).
  • საკანონმდებლო ორგანო: ორპალატიანი ეროვნული კონგრესი (სენატი 72 წევრი, დეპუტატთა პალატა - 257 წევრი).
  • ადმინისტრაციული დაყოფა: ქვეყნის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულებია 22 პროვინცია (provincia), ფედერალური დედაქალაქი (distrito federal), ეროვნული ტერიტორია “ცეცხლოვანი მიწა”.

დემოგრაფია

ეკონომიკა

არგენტინა მდიდარია რესურსებით, მაღალკვალიფიციური კადრებით, მაგრამ ეკონომიკა ხასიათდება პერიოდული აღმასვლებით და ვარდნებით. ერთ-ერთი ყველაზე დიდი კრიზისი ქვეყანას 2001 წელს ჰქონდა, რომელმაც მოსახლეობის ნახევარზე მეტი სიღარიბის ზღვარს ქვემოთ მოაქცია.

  • ეროვნული პროდუქტი: მოცულობა - 319 მლრდ $ (მე-17 ადგილი); 1 სულ მოსახლეზე - 8.950 $; სტრუქტურა (%) - სოფლის მეურნეობა 7, მრეწველობა 35, მომსახურება 58.
  • ბიუჯეტი: 44,000 მლნ $.
  • ვალუტა: არგენტინული პესო (ARS).


ისტორია

  • XX ს.: 1916 წელს მოიპოვა დამოუკიდებლობა ესპანეთისაგან. ხუან პერონი იყო ქვეყნის პრეზიდენტი 1946-55 და 1973-74 წლებში. 1976 წელს მოხდა სამხედრო გადატრიალება. 1982 წელს დიდ ბრიტანეთთან ჩაება საომარ მოქმედებებში ფოლკლენდის კუნძულების გამო, რომლის შემდეგაც გენერალი გალტიერი თანამდებობიდან გადადგა. 1990 წელს აღდგენილ იქნა დიპლომატიური ურთიერთობა ბრიტანეთთან.
  • XXI ს.: 2003 წელს გაუქმებულ იქნა კანონი, რომელიც სამართლებრივი დევნისაგან ათავისუფლებდა მმართველი ხუნტის ყოფილ მონაწილეებს.


მემკვიდრეობა

იგუასუ

არგენტინელებმა მსოფლიოს მისცა ტანგო. ისინი ითვლებიან ფეხბურთის დიდოსტატებად. მათი სიყვარული ცხენებისადმი გამოიხატა „გაუჩოში“, როგორც მარტოხელა, მაგრამ დამოუკიდებელი მწყემსის არგენტინულ პერსონაჟში.

  • ბუენოს აირესი - კოლონიური პერიოდის არქიტექტურა, სახვითი ხელოვნების მუზეუმი, სამხატვრო გალერეა;
  • სალტა - ესპანური მმართველობის ძველი ქალაქი;
  • იგუასუს და ლოს გლასიარეს ეროვნული პარკები.


ცნობილი არგენტინელები

Commons-logo.svg
ვიკისაწყობში? არის გვერდი თემაზე:
სამხრეთ ამერიკის ქვეყნები
ქვეყნები და ტერიტორიები, რომლებსაც ხშირად ამერიკის სხვა ნაწილს მიაკუთვნებენ აღნიშნულია დახრილი შრიფტით

სუვერენული სახელმწიფოები
არგენტინა · ბოლივია · ბრაზილია · გაიანა · ეკვადორი · ვენესუელა · კოლუმბია · პანამა · პარაგვაი · პერუ · სურინამი · ურუგვაი · ჩილე

დამოკიდებული ტერიტორიები
არუბა / ნიდერლანდის ანტილები (ნიდერლანდი) · სამხრეთი გეორგია და სამხრეთ სენდვიჩის კუნძულები / ფოლკლენდის კუნძულები (გაერთიანებული სამეფო)

ზღვისიქითა დეპარტამენტი
საფრანგეთის გვიანა

 სამხრეთი ამერიკა

მოძიებულია "http://ka.wikipedia.org/wiki/%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%9C%E1%83%90"-დან

Questions for article: ჩე გევ?რ?

This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.


IHS Europe: Infrared Heating Systems for Home and Business.